Meslek Yüksekokulu

Meslek Yüksekokulumuz Elektrik ve Enerji Bölümü öğretim elemanlarından Öğr. Gör. Dr. Egemen Nazife YAZLIK’ın yürütücülüğünü üstlendiği, Dr. Öğr. Üyesi Bilgin YAZLIK’ın araştırmacı olarak yer aldığı “Kaya Oyma Yapılardaki İsten Kararmış Kırmızı Boyalı Motiflerin Derin Öğrenme Tabanlı Sanal Restorasyonu” başlıklı proje, TÜBİTAK 1002-A Hızlı Destek Programı kapsamında desteklenmeye hak kazandı

UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer alan Kapadokya bölgesindeki kaya oyma kilise ve mezar yapılarında bulunan Bizans dönemi freskleri ve kırmızı pigmentli motifler, yüzyıllar boyunca aydınlatma amacıyla kullanılan bezir yağı ve ateşin yaydığı is tabakası nedeniyle görünmez hale geldi. Mevcut fiziksel restorasyon yöntemlerinin hassas volkanik tüf zeminlerde geri dönüşü olmayan aşınma riskleri barındırması, bu kültürel mirasın korunması için yeni ve tahribatsız yöntemlerin geliştirilmesini zorunlu kılmakta.

Proje kapsamında, Kapadokya’nın litolojik yapısına uygun ignimbirit kaya numuneleri üzerinde geleneksel hematit pigmenti ve bezir yağı kullanılarak hazırlanan özgün bir veri seti oluşturulacak. Görüntüden görüntüye dönüşüm sağlayan Pix2Pix (cGAN) mimarisinin kullanılacağı teknik süreçte; Yapısal Benzerlik İndeksi (SSIM) ve algısal kayıp bileşenleri entegre edilerek, standart modellerde görülen doku bozulmaları ve halüsinasyon sorunlarının önüne geçilmesi hedeflenmekte.

Proje ekibinde yer alan Öğr. Gör. Dr. Egemen Nazife YAZLIK ve Dr. Öğretim Üyesi Bilgin YAZLIK, geliştirilecek olan algoritmanın restoratörler için fiziksel müdahale öncesinde rehberlik edecek bir dijital asistan görevi göreceğini vurgulamakta. Geliştirilen yerli yazılım çözümü ile is altında saklı kalmış geometrik formların bilimsel restorasyon etiğine uygun şekilde dijital ortama aktarılması, Kapadokya’nın kültürel kimliğinin korunmasına ve gelecek nesillere sağlıklı biçimde aktarılmasına önemli bir katkı sağlayacak.